Φοβούνται ...οι άνοοι

«Φοβούνται την νερομάνα ιδεών»

«Φοβούνται την Ευρώπη. Αυτή τη βασανισμένη νερομάνα ιδεών. Στα παμπάλαια χώματά της υπάρχουνε πάντα οι σπόροι τους. Οι απλοί της άνθρωποι τους συντηρούνε μέσα στον κόρφο τους μ΄ αυτήν την τόσο αυτονόητη εδώ ανησυχία του πνεύματος. Σωστά τη φοβούνται οι δήθεν πάμπλουτοι και πάνοπλοι. Εδώ, όταν λέμε για άνθρωπο, καταλαβαίνουμε νόημα. Αυτό που τον κάνει να είναι το μέτρο για όλα τα πράγματα. Αυτή η πιο παλιά, η πιο σοφή κι΄ η πιο εκρηκτική μας σκέψη. Γι΄ αυτή τη σκέψη φοβούνται την Ευρώπη. Ξέρουνε πως κάποτε, αναπόφευκτα θα παίξη τον ρόλο της. Έτσι κι΄ εμείς φοβόμαστε σήμερα γι΄ αυτήν. Αυτήν έχουμε έγνοια».

Από το «Γράμμα από τη φυλακή για τους Ευρωπαίους» του Γεωργίου-Αλέξανδρου Μαγκάκη, Φεβρουάριος 1971, Φυλακές Κορυδαλλού.

Μαγκάκης: «Αυτός ο τόπος δεν είναι η Ελλάδα μου»

Το τελευταίο ιδιόχειρο σημείωμα του Γεώργιου-Αλέξανδρου Μαγκάκη με τίτλο «Η ζωή πάνω στο νήμα», λίγες ημέρες πριν φύγει από τη ζωή, σε κίτρινο χαρτί:

«Σαλπάρω ήρεμος για τον άλλο κόσμο. Αυτόν που αφήνω πίσω μου σίγουρα δεν είναι πια η Ελλάδα μου. Αυτός είναι άλλος τόπος με ανθρώπους άλλης φυλής. Δεν με αφορούν. Τι θέλω εγώ ανάμεσά τους; Να ‘στε όλοι καλά.

Στον τάφο μου να γράψετε: Αντιστάθηκε το 1941-1944 στη ναζιστική κατοχή, το 1967-1974 στη στρατιωτική δικτατορία και το 1989-1996 στην ηθική σήψη. Μετά, στην πλημμύρα του άνοου, δεν υπάρχει αντίσταση και το μετά από την πλημμύρα αυτή δεν υπάρχει πια».

H ΠΑΡΑΚΜΗ

Αν γράφω ποιήματα είναι γιατί το ξέρω

Όλα τα αλφάβητα του κόσμου έχουνε λιώσει

Όλες οι λέξεις κι όλ΄οι στίχοι έχουν τελειώσει

Οι μέρες το κουτσό τους πόδι μου χτυπάει την πόρτα

Το λυσσασμένο σάλιο τους το γυάλινό τους γέλιο

Και τα ποιήματα

Τ΄ασημικό που δε θα το πουλήσω

-Ποιός τ΄αγόραζε;-

Μιά προδομένη υπόθεση λοιπόν

Μια πλήρης ήττα.

ΑΝΤΩΝΗΣ ΦΩΣΤΙΕΡΗΣ

Κατάσταση πολιορκίας. Και μια φωνή αγανάκτησης από την Ευρώπη

Ερανίσματα στίχων

Κατάσταση Πολιορκίας

Στίχοι: Μαρίνα, Ρένα Χατζηδάκη
Μουσική: Θεοδωράκης Μίκης
Πρώτη εκτέλεση: Μαρία Φαραντούρη & Αντώνης Καλογιάννης

http://www.youtube.com/watch?v=viL7G3VeHcw&feature=related

Και θα μιλώ και θα μιλώ τη γλώσσα,
που ήταν κάποτε δική μας,
που ήταν κάποτε το μόνο δικό μας που μας είχε απομείνει
μέσα στους ίσκιους των νεκρών χρωμάτων
των νεκρών εικόνων
όταν οι νύχτες μας ήταν απλά επεισόδια
της μεγάλης νύχτας που άρχισε πριν -πόσον καιρό;

Εφτάπυλο το χάος,
στεγανό πολιορκημένο μέσα κι έξω από το φόβο με τα χίλια πρόσωπα.

Η ρωμιοσύνη προδομένη, προδοσιά μαχαίρι στην καρδιά.
Το πληγωμένο φως μετά τις δέκα,
οι θόρυβοι ανεξήγητοι, οι ανάσες.
Η δίχως νόημα θυσία,
η πολιορκία,
η απουσία.

Θα στείλω τα όνειρά μου να ταράξουν το νοικοκυρεμένο ύπνο τους.
Θα στείλω το φόβο να φωλιάσει στις ανύποπτες καρδιές τους,

Χρόνος παραμορφώθηκε,
Τα χρόνια που έρχονται παραμορφώθηκαν.
Ξέρεις πού θα με βρεις,
Εγώ ο Φόβος.
Εγώ ο θάνατος.
Εγώ η μνήμη, ανήμερη.
Εγώ η θύμηση της τρυφεράδας του χεριού σου,
εγώ ο καημός της χαλασμένης μας ζωής.

Όμως θαρρώ, οι μόνοι που -ίσως -καταλάβουν θα ΄ναι τα παιδιά,
πλούσια απ' την κληρονομιά μας
πρώτη φορά, τα παιδιά
σκληρά στη μνήμη, σκληρά σε μας,
θα διαβάσουν ίσως έγκαιρα
τ' αδέξια μηνύματα των προτελευταίων ναυαγών
διορθώνοντας τα λάθη,
σβήνοντας τα ψέματα,
ονοματίζοντας σωστά, χωρίς ρομαντισμούς τα παιδιά,
χωρίς αναγραμματισμούς ηλικίας
σημαδεμένα από την αστραπή
τη γνώση της μοναξιάς της δύναμης
που σε μας άργησε τόσο πολύ να 'ρθει.

Ίσως τότε τα παιδιά σου,
μαζί μ' όλα τα παιδιά,
να προλάβουν τον καιρό και τη ζωή
μια στιγμή πριν απ' το χάος.

http://www.youtube.com/watch?v=A82kt4E6gwA&feature=player_embedded#!

Non ho mai visto il mio paese grigio come ora! Intervista ad Anghelopulos, la Repubblica, 15.10.11

"Come è grigia la mia Grecia"

Il regista 76enne racconta in anteprima "L'altro mare", il film sulla crisi della sua terra che inizierà a girare a dicembre. Protagonista l'attore italiano Toni Servillo: "Ho un'antica predilezione per i vostri interpreti, li sento molto vicini"

Intervista di PAOLO RUSSO

Se gli chiedete il colore della Grecia di oggi Theo Anghelopulos non ha dubbi: "Grigio, un grigio assoluto: ho 76 anni, ne avevo 32 ai tempi dei colonnelli ma non ho mai visto il mio paese grigio come ora". Ospite di "Viareggio-Europacinema", che gli ha consegnato un premio alla carriera e l'ha accolto con una lectio magistralis, proiettando inoltre uno dei suoi capolavori, Lo sguardo di Ulisse ("un film girato dentro la guerra che ha martoriato la ex Jugoslavia, quello che sto per iniziare lo sarà sulla guerra di Atene"), questa severa, lucidissima leggenda del cinema moderno ci parla della Grecia di oggi, precipitata nel baratro di una crisi mortale. E dell'Altro mare, il film che - inevitabile per un maestro di rigore politico e militanza poetica come lui, che con la storia e il reale ha da sempre un legame profondissimo e simbiotico - inizierà a girare ad Atene in dicembre, protagonista Toni Servillo, a Viareggio anche lui per parlare con Anghelopulos. Con Cannes e Venezia in attesa e gara per proiettarne il debutto.

Σοφία Βέμπο, 1946, Κάνε κουράγιο Ελλάδα μου

http://www.youtube.com/watch?v=nAclrQKsNbk&feature=related

Στίχοι: Μίμης Τραϊφόρος
Μουσική: Μιχάλης Σουγιούλ
Πρώτη εκτέλεση: Σοφία Βέμπο, 1946


Ποιος το περίμενε στ' αλήθεια,
να βγουν ψευτιές και παραμύθια
και να ξεχάσουν τώρα πια τα λόγια εκείνα τους,
που μας τα 'λέγαν κάθε βράδι απ' τα Λονδίνα τους.

Μα δεν πειράζει, δεν πειράζει,
δεν θα το βάλουμε μαράζι
και δεν θα κλάψουμε που πάλι μας ξεχάσατε,
γιατί δεν είν' πρώτη φορά που μας τη σκάσατε
και στην υγειά σας μια οκαδούλα εμείς θα πιούμε
και στη μικρή την Ελλαδούλα μας θα πούμε:

Κάνε κουράγιο Ελλάδα μου
κι όσο μπορείς κρατήσου
και στα παλιά παπούτσια σου,
γράψε όσα λέν' οι εχθροί σου.

Κι αν μας τη σκάσανε με μπαμπεσιά,
οι σύμμαχοι στη μοιρασιά,
κάνε κουράγιο Ελλάδα μου, να μη μας αρρωστήσεις,
γιατί το θέλει ο Θεός να ζήσεις και θα ζήσεις.

Σε κάθε χιονισμένη ράχη,
σαν πολεμούσαμε μονάχοι,
όλοι λαγούς με πετραχήλια μας ετάζατε
και μεσ' στα μάτια με λατρεία μας κοιτάζατε.

Μα ξεχαστήκαν όλα εκείνα,
η Πίνδος και η Τρεμπεσίνα,
ίσως μια μέρα εμάς που τόσο αίμα εχάσαμε,
να μας καθήσουν στο σκαμνί, γιατί νικήσαμε.

Μα φυσικό θα μας φανεί κι αυτό ακόμα
και στην Ελλάδα μας θα πούμε μ' ένα στόμα:

Κάνε κουράγιο Ελλάδα μου
κι όσο μπορείς κρατήσου
και στα παλιά παπούτσια σου,
γράψε όσα λέν' οι εχθροί σου.

Κι αν μας τη σκάσανε με μπαμπεσιά,
οι σύμμαχοι στη μοιρασιά,
κάνε κουράγιο Ελλάδα μου, να μη μας αρρωστήσεις,
γιατί το θέλει ο Θεός να ζήσεις και θα ζήσεις.

Ποιοί είναι πράγματι οι Έλληνες;

ΤΟΣΟΥΤΟΝ Δ’ ΑΠΟΛΕΛΟΙΠΕΝ Η ΠΟΛΙΣ ΗΜΩΝ ΠΕΡΙ ΤΟ ΦΡΟΝΕΙΝ ΚΑΙ ΛΕΓΕΙΝ ΤΟΥΣ ΑΛΛΟΥΣ ΑΝΘΡΩΠΟΥΣ, ΩΣΘ΄ ΟΙ ΤΑΥΤΗΣ ΜΑΘΗΤΑΙ ΤΩΝ ΑΛΛΩΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΟΙ ΓΕΓΟΝΑΣΙΝ, ΚΑΙ ΤΟ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΟΝΟΜΑ ΠΕΠΟΙΗΚΕΝ ΜΗΚΕΤΙ ΤΟΥ ΓΕΝΟΥΣ, ΑΛΛΑ ΤΗΣ ΔΙΑΝΟΙΑΣ ΔΟΚΕΙΝ ΕΙΝΑΙ, ΚΑΙ ΜΑΛΛΟΝ ΕΛΛΗΝΑΣ ΚΑΛΕΙΣΘΑΙ ΤΟΥΣ ΤΗΣ ΠΑΙΔΕΥΣΕΩΣ ΤΗΣ ΗΜΕΤΕΡΑΣ Η ΤΟΥΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΦΥΣΕΩΣ ΜΕΤΕΧΟΝΤΑΣ.

ΙΣΟΚΡΑΤΗΣ